მოთხოვნა და მიწოდება ეკონომიკაში

Supply and Demand · თემა 224 · 12–16 წელი · გაღრმავებული

მოთხოვნისა და მიწოდების მრუდების გადაკვეთა ქმნის საბაზრო წონასწორობას (Equilibrium Price) — ფასს, რომელზეც მყიდველიც და გამყიდველიც თანახმაა.

ახსნა

ადამ სმიტმა ამას ბაზრის „უხილავი ხელი“ უწოდა. მყიდველს უნდა რაც შეიძლება იაფად ყიდვა (მოთხოვნის კანონი: დაბალ ფასზე მეტი მოთხოვნაა). გამყიდველს უნდა რაც შეიძლება ძვირად გაყიდვა (მიწოდების კანონი: მაღალ ფასზე მეტი მიწოდებაა). ბაზარზე ეს ორი ძალა ეჯახება ერთმანეთს და ბოლოს ჩერდება ერთ წერტილში — წონასწორულ ფასზე, სადაც ყველა კმაყოფილია და საქონელი დახლზე არ რჩება.

ქართულ რეალობაში

საქართველოში სეზონური ხილის (ატამი, საზამთრო, მანდარინი) ფასი ზაფხულსა და შემოდგომაზე მკვეთრად ეცემა ჭარბი მიწოდების გამო.

მთავარი დასკვნა

ფასებს არ ადგენს ერთი ადამიანი — ფასს აყალიბებს მილიონობით ადამიანის თავისუფალი გადაწყვეტილება.

პრაქტიკული დავალება

დახატე გრაფიკი ორი გადამკვეთი ხაზით: მოთხოვნა (ზემოდან ქვემოთ) და მიწოდება (ქვემოდან ზემოთ). მათი გადაკვეთა წონასწორობაა!