გადასვლა ძირითად კონტენტზე
By Fundamental Education
აზროვნება და უნარები6-16 წელი

როგორ განვავითაროთ ბავშვის მეხსიერება?

კვლევებზე დაფუძნებული 8 მეთოდი ბავშვის მეხსიერების გასაუმჯობესებლად: გახსენების ვარჯიში, გადანაწილებული გამეორება, ძილი, დაჯგუფება, ვიზუალიზაცია და მეხსიერების თამაშები.

3 წუთი საკითხავიCoding.ge-ის სასწავლო გუნდი

მოკლე პასუხი

ბავშვის მეხსიერებას ყველაზე მეტად ეხმარება გახსენების ვარჯიში, ანუ საკუთარი თავის შემოწმება, გამეორება რამდენიმე დღეზე გადანაწილებით და საკმარისი ძილი: 6-12 წლის ბავშვს 9-12 საათი სჭირდება. ასევე სასარგებლოა ინფორმაციის დაჯგუფება, სხვისთვის ახსნა და ვიზუალური ასოციაციები. ერთი და იგივე ტექსტის ბევრჯერ გადაკითხვა გაცილებით ნაკლებ ეფექტურია.

სტატიის შინაარსი

როგორ მუშაობს მეხსიერება მარტივად

  • სამუშაო მეხსიერება: რასაც ახლა თავში ვატარებთ, მაგალითად ტელეფონის ნომერს, სანამ ჩავწერთ. მისი მოცულობა მცირეა: ფსიქოლოგ ნელსონ კოუენის მიხედვით, ერთდროულად დაახლოებით 4 ერთეული.
  • ხანგრძლივი მეხსიერება: რაც დღეების, თვეებისა და წლების განმავლობაში გვახსოვს.

სწავლის მიზანია, ინფორმაცია სამუშაოდან ხანგრძლივ მეხსიერებაში გადავიდეს და იქიდან ადვილად „ამოვიღოთ“.

8 მეთოდი, რომელიც მუშაობს

1. გახსენების ვარჯიში

ნასწავლის გადაკითხვის ნაცვლად ბავშვი ცდილობს, ზეპირად გაიხსენოს: წიგნი დახურა და მოყვა, რა წაიკითხა. ან ბარათებით ამოწმებს საკუთარ თავს. წიგნი „Make It Stick“ ბევრ კვლევას აჯამებს, რომლებიც აჩვენებს, რომ გახსენება მეხსიერებას გადაკითხვაზე ბევრად მეტად აძლიერებს.

2. გადანაწილებული გამეორება

უკეთესია 3 დღეს 15-15 წუთი, ვიდრე ერთ დღეს 45 წუთი. დავიწყების პროცესი ჯერ კიდევ XIX საუკუნეში აღწერა ჰერმან ებინგჰაუსმა: ახალი ინფორმაცია სწრაფად ქრება, თუ მას ცოტა ხნის შემდეგ არ გავიმეორებთ.

მარტივი გრაფიკი: გამეორება მეორე დღეს, 3 დღის შემდეგ, ერთი კვირის შემდეგ.

3. ძილი

ძილის დროს ტვინი დღის განმავლობაში ნასწავლს ამყარებს. ამერიკის ძილის მედიცინის აკადემიის რეკომენდაციით:

ასაკიძილი დღე-ღამეში
3-5 წელი10-13 საათი (დღის ძილის ჩათვლით)
6-12 წელი9-12 საათი
13-18 წელი8-10 საათი

4. დაჯგუფება

9 ციფრის დამახსოვრება რთულია: 599123456. სამ ჯგუფად უფრო ადვილია: 599 123 456. ასევე: შესასწავლი სიტყვები თემებად დაყავით, ცხოველები, ფერები, საჭმელი.

5. სხვისთვის ახსნა

როცა ბავშვი მშობელს ან უმცროს და-ძმას უხსნის, რა ისწავლა, ის ინფორმაციას ორგანიზებას უკეთებს და ხარვეზებს პოულობს.

6. ვიზუალიზაცია და ასოციაციები

ახალი სიტყვა ან ფაქტი დაუკავშირეთ ნათელ სურათს ან ისტორიას. რაც უფრო უჩვეულოა სურათი, მით უკეთ რჩება.

მეხსიერების სასახლე: წარმოიდგინე შენი სახლი და ყოველ ოთახში „დადე“ ის, რაც უნდა დაიმახსოვრო. გახსენებისას გონებით გაიარე ოთახები. ეს მეთოდი ძველი ბერძნების დროიდანაა ცნობილი.

7. ერთი საქმე ერთდროულად

ტელეფონი, ტელევიზორი და შეტყობინებები ყურადღებას ფანტავს, და გაფანტული ყურადღებით ნასწავლი ცუდად რჩება. 20-25 წუთი ფოკუსირებული სწავლა, მერე მოკლე შესვენება.

8. მოძრაობა

რეგულარული ფიზიკური აქტივობა ბავშვის ჯანმრთელობასთან ერთად ყურადღებასა და სწავლასაც უწყობს ხელს. მოკლე აქტიური შესვენება სწავლის სესიებს შორის კარგი ჩვევაა.

მეხსიერების თამაშები

  1. „მემორი“. ბარათები თავდაყირა და წყვილების პოვნა.
  2. „ბაზარში წავედი და ვიყიდე...“ ყოველი მოთამაშე ახალ ნივთს ამატებს და მთელ სიას იმეორებს.
  3. „რა შეიცვალა?“ მაგიდაზე 8 ნივთია, ბავშვი თვალებს ხუჭავს, ერთს აშორებთ, ის კი ცდილობს მიხვდეს, რომელი გაქრა.
  4. ისტორიის მოყოლა სურათებით. 5 სურათით ისტორია, მერე სურათების გარეშე მოყოლა.
  5. ჭადრაკი. ავითარებს სამუშაო მეხსიერებასა და წინასწარ დაგეგმვას.

გავრცელებული მითები

  • „ბევრჯერ გადაკითხვა საუკეთესოა“. გადაკითხვა ცნობადობის ილუზიას ქმნის, გახსენების ვარჯიში კი ბევრად ეფექტურია.
  • „ღამით მეცადინეობა გამოცდამდე“. ძილის ხარჯზე სწავლა მეხსიერებას ასუსტებს.
  • „მეხსიერება თანდაყოლილია და არ იცვლება“. სწავლის სწორი მეთოდები და ჩვევები შედეგს მნიშვნელოვნად აუმჯობესებს.

შეჯამება

მეხსიერებას აძლიერებს გახსენება, გადანაწილებული გამეორება და კარგი ძილი. დაამატეთ დაჯგუფება, ახსნა და ვიზუალური ასოციაციები, ხოლო ყოველდღიური მეხსიერების თამაშები ამას სახალისოს გახდის.

ხშირად დასმული კითხვები

რა არის საუკეთესო მეთოდი ბავშვის მეხსიერების გასაუმჯობესებლად?

კვლევების მიხედვით ყველაზე ეფექტურია გახსენების ვარჯიში, საკუთარი თავის შემოწმება, და გამეორება რამდენიმე დღეზე გადანაწილებით. ეს კარგ ძილთან ერთად მუშაობს საუკეთესოდ.

რამდენი უნდა ეძინოს სასკოლო ასაკის ბავშვს?

ამერიკის ძილის მედიცინის აკადემიის რეკომენდაციით, 6-12 წლის ბავშვს 9-12 საათი, 13-18 წლის მოზარდს კი 8-10 საათი.

ეხმარება თუ არა მეხსიერებას თამაშები?

მეხსიერების თამაშები ავითარებს ყურადღებასა და სამუშაო მეხსიერებას და ბავშვს ასწავლის დამახსოვრების ხერხებს, როგორიცაა დაჯგუფება და ასოციაციები.

სწავლა, რომელიც აზროვნებას ავითარებს

Coding.ge-ზე ბავშვი ქართულად სწავლობს პროგრამირებას, მათემატიკას, ჭადრაკს, ფიზიკას, ქიმიას და სხვა STEM საგნებს ინტერაქტიული გაკვეთილებით.

სცადეთ 7 დღე უფასოდ

წყაროები

  1. 1.Make It Stick: The Science of Successful Learning — Peter C. Brown, Henry L. Roediger III, Mark A. McDaniel, Harvard University Press, 2014
  2. 2.Retrieval Practice — Pooja K. Agarwal
  3. 3.The Magical Number 4 in Short-Term Memory — Nelson Cowan, Behavioral and Brain Sciences, 2001
  4. 4.Recommended Amount of Sleep for Pediatric Populations — Shalini Paruthi et al., American Academy of Sleep Medicine, Journal of Clinical Sleep Medicine, 2016
ყველა სტატია