მონეტარული პოლიტიკის არსი და ინსტრუმენტები
Monetary Policy Explained · თემა 234 · 12–16 წელი · გაღრმავებული
ცენტრალური ბანკის 3 მთავარი იარაღი: რეფინანსირების განაკვეთი, სარეზერვო მოთხოვნები და ღია ბაზრის ოპერაციები (ფასიანი ქაღალდების ყიდვა-გაყიდვა).
ახსნა
1) საპროცენტო განაკვეთი: არეგულირებს სესხის სიძვირეს; 2) სავალდებულო რეზერვები (Reserve Requirements): ბანკებს ევალებათ მომხმარებელთა ანაბრების გარკვეული ნაწილი (მაგ. 10%) უძრავად შეინახონ ცენტრალურ ბანკში უსაფრთხოებისთვის; 3) ღია ბაზრის ოპერაციები (Open Market Operations): ცენტრალური ბანკი ყიდულობს სახელმწიფო ობლიგაციებს, რათა ეკონომიკაში ფული ჩაასხას (Quantitative Easing — QE), ან ყიდის მათ ფულის ამოსაღებად.
ქართულ რეალობაში
საქართველოს ეროვნული ბანკი სავალდებულო რეზერვებს იყენებს ლარიზაციის წასახალისებლად (უცხოურ ვალუტაზე უფრო მაღალი რეზერვია დაწესებული).
მთავარი დასკვნა
მონეტარული პოლიტიკა ინარჩუნებს ბალანსს ფასების სტაბილურობასა და ეკონომიკურ ზრდას შორის.
პრაქტიკული დავალება
რა მოხდება, თუ ბანკებს მოვთხოვთ მთელი ფულის სეიფში შენახვას და სესხების გაცემას ავუკრძალავთ? (ეკონომიკა სრულად გაჩერდება!).