ფისკალური და მონეტარული პოლიტიკა

Fiscal Policy vs. Monetary Policy · თემა 242 · 12–16 წელი · გაღრმავებული

ფისკალურ პოლიტიკას მართავს მთავრობა (გადასახადები და ხარჯები); მონეტარულ პოლიტიკას მართავს ცენტრალური ბანკი (საპროცენტო განაკვეთები და ფულის მასა).

ახსნა

ეს ორი დამოუკიდებელი მექანიზმია ქვეყნის სამართავად: ფისკალური პოლიტიკა (Fiscal Policy): პარლამენტი და ფინანსთა სამინისტრო წყვეტენ, რამდენი იყოს გადასახადი და სად აშენდეს ახალი საავადმყოფო. მონეტარული პოლიტიკა (Monetary Policy): ეროვნული ბანკი ადგენს საპროცენტო განაკვეთს ინფლაციის დასაჭერად. იდეალურ შემთხვევაში, ეს ორი პოლიტიკა ჰარმონიულად უნდა ავსებდეს ერთმანეთს.

ქართულ რეალობაში

კრიზისის დროს (მაგ. პანდემიისას) მთავრობამ დაარიგა დახმარებები (ფისკალური სტიმული), ხოლო ეროვნულმა ბანკმა შეამცირა განაკვეთი (მონეტარული სტიმული).

მთავარი დასკვნა

ფისკალური = ბიუჯეტი და გადასახადები (მთავრობა); მონეტარული = ფული და პროცენტები (ცენტრალური ბანკი).

პრაქტიკული დავალება

ვინ იღებს გადაწყვეტილებას: ა) საპროცენტო განაკვეთის შეცვლაზე? (ეროვნული ბანკი); ბ) პენსიის ოდენობის გაზრდაზე? (მთავრობა და პარლამენტი).